Birdman

Riggan Thomson, zamanında oynadığı süper kahraman rolü Birdman ile bolca ün ve para kazanmış ancak sonrasında unutulmaya yüz tutmuş bir aktördür. Yıllarca tek bir rol ile özdeşleştirilen ve onun haricinde bir hiç olan Riggan, yeni Broadway oyunu ile bu durumu değiştirmeye çalışır ancak bu kolay bir süreç olmayacaktır. Sektörün acımasızlığı ile mücadele etmenin yanında belli bir cehalet sınırını aşamayan seyirciyi de memnun etmek zorundadır. 

Son dönem iyice çığırından çıkan süper kahraman filmleri popülaritesi, beraberinde sinemanın sanat değeri sorunsalını da tekrar alevlendirdi. Çünkü hepimizin bildiği gibi bu tarz gişe filmleri hasılat rekorları kırmasına rağmen ödül törenlerinde hep görmezden gelindi ve efekt gibi bazı teknik dallar haricinde kayda değer başarıları olmadı. Dolayısıyla bu yapımlar “eğlencelik” ya da “vakit geçirmelik” etiketlerinden kurtulamadılar. Ancak bunun yanında genel izleyici bu yapımları yıllarca unutmadı ve popüler kültür denen şeyin büyük bir parçası haline getirdiler. Buradaki tezatlık sinemanın en büyük sorgulamalarını beraberinde getiriyor; popülizm denen şey sanatı geri plana itip cahil kitleyi eğlendirmekten öteye gidemiyor mu, gerçek bir sanat yapıtı ortaya çıkardığınızda bunun geri dönüşünü nasıl elde edeceksiniz, eleştirmenler gerçekte neyi eleştiriyorlar…

Birdman, uzaktan bakıldığında düz bir film olarak gözükse de tam olarak bu sorgulamalara değiniyor ve harika bir eleştirel alt metin sağlıyor. Öncelikle baş karakterimiz eskiden canlandırdığı süper kahraman rolü ile tanınan ve bundan kurtulamayan biri. Toplum tarafından kabul edilen bu kişiliği zamanla bölünerek bir alter ego haline gelmiş ve artık ben yerine biz olmaya başlamış. İşte bu, sinemanın yaşadığı şizofrenik durumun bana göre en iyi temsili ve eleştirisi. Karakterimiz kendi sanatı ile seyirciye ulaşmak isterken alter egosu olan Birdman karakteri, ona sürekli olarak bu rol haricinde toplum gözünde bir hiç olduğunu söyler. Çünkü ona göre kolay yoldan gidip bu tarz filmlere geri dönüp şan ve şöhretin keyfini çıkarmak yapacağı en iyi şeydir. 

Birdman tıpkı Hollywood gibi ona acımasızca saldırırken, Riggan sanatıyla saygı görmenin zorluğunu deneyimlemeye devam ediyor. Popüler olmanın sanatsal zevk ile insanı düşünmeye itmekten mi, yoksa cehaleti daha da parlatarak sadece eğlendirmekten mi ileri geldiği bu noktada belirginleşmeye başlıyor. Film yukarıda belirttiğim gibi pek çok sorgulamaya bu temelden yola çıkarak değiniyor. Bazılarına cevap verirken bazılarını da sormanın ne kadar anlamsız olduğunu gösteriyor. 

Filmin teknik kısmına gelirsek burada oldukça etkileyici bir yanı daha göze çarpıyor; plan sekans. Yapım kesilerek çekilmiş olsa da kurgu o kadar başarılı ki film tamamen tek planmış gibi gözüküyor. Sanki kamera en başta Riggan’ı yakalıyor ve filmin sonuna kadar peşinden ayrılmıyor. Bu şekilde seyirciyi hikayenin bir parçası haline getiriyor ve bir anlamda da sürekli onu izleyen Birdman ile seyirci arasındaki bağı ince bir şekilde eleştiriyor. Müzik kullanımı ise ancak izlediğinizde fark edebileceğiniz bir etkileyicilik ile filme yedirilmiş. Özellikle sürekli bir yerlerden sesi gelen bateri tıngırtıları harika bir etki oluşturuyor.

Oyunculuklar ise gerçekten bir alkışı hak ediyor. Zaten bu kadrodan kötü bir performansın çıkması da pek mümkün değil. Bir de plan sekans olmasının etkisi ile sayfalarca repliği okuyan oyuncuların performansları daha da ön plana çıkıyor. 

Son olarak bu filmin aslında eleştirdiği şeyleri ne kadar iyi temsil ettiğine de dikkatinizi çekmek istiyorum. Birdman, sanatsal değeri ile saygıyı hak ederken, kurgu ve senaryosundaki çekicilik ile genel izleyiciyi de kaybetmeyen bir yapım. Belki orta yolu  bulduğunu söylüyor belki de herkesi ince bir şekilde eleştiriyor, kim bilir. Ama şu son derece açık ki Birdman kesinlikle izlenmeyi ve üstünde düşünülmeyi hak eden bir yapım. Penim puanım 9.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s